Op 19 februari 2026 is de Subsidieregeling grote restauratieopgaven niet-woonhuisrijksmonumenten gepubliceerd. Lees hier de officiele bekenmaking door het ministerie van OCW: https://www.rijksoverheid.nl/actueel/nieuws/2026/02/19/nieuwe-subsidieregeling-grote-restauratieopgaven-rijksmonumenten-gaat-open
De belangrijkste criteria zijn:
- voor grote restauratie-opgaven van één rijksmonument of een samenstel van rijksmonumenten;
- vanaf 2,5 mln subsidiabele restauratiekosten, dus geen verduurzaming of herbestemmingskosten (voor puur groene opgaven vanaf 1 mln subsidiabele kosten);
- omgevingsvergunning moet verleend zijn;
- hoe kleiner het percentage subsidie is dat je aanvraagt (van de subsidiabele kosten), hoe meer kans je maakt;
- indienen tussen 1 en 15 sept 2026.
- Er is € 45 mln beschikbaar, waarvan €22,5 mln in 2026.
De FIM heeft steeds het belang benadrukt:
- van een structurele subsidieregeling voor grote restauratie-opgaven met transparante criteria en voorwaarden, die je ook in de toekomst kunt gebruiken. Als er nieuwe extra middelen komen, kan er een nieuwe aanvraagronde komen;
- dat het om de grootte van de opgave (het monument) gaat en niet om wie de eigenaar is;
- dat het erom gaat dat monumentale waarden niet verloren gaan, en dat het herstelde monument weer meerwaarde voor de maatschappij en de fysieke leefomgeving heeft;
- dat na het eerste jaar de regeling kan worden geëvalueerd, zodat kan worden bijgestuurd op (onbedoelde) (neven-)effecten. De minister heeft inmiddels aan de Tweede Kamer toegezegd de regeling na de 1ste ronde te zullen evalueren.
De meeste van deze punten zien wij terug in de regeling, daar zijn wij blij om. De FIM heeft echter een belangrijk aandachtspunt:
Het voorrangscriterium ‘hoe minder subsidie je aanvraagt, hoe meer kans’ is vanuit de Minister gezien begrijpelijk omdat je met de beschikbare middelen zo veel mogelijk projecten kunt honoreren. Daarmee is de kans groot dat het een ‘sluitpost-regeling’ wordt voor projecten die de financiering al grotendeels rond hebben. Aanvragen met hogere subsidiepercentages maken minder kans. De FIM vraagt zich af of hierdoor niet wederom grote opgaven met een grote subsidiebehoefte blijven liggen. Daarom vindt de FIM het belangrijk dat de regeling ook geëvalueerd wordt.
Alles overziend: de Grote Restauratie-regeling is in deze opzet als vierde pijler voor het financiële monumentenbestel, naast de Sim (Subsidieregeling instandhouding monumenten), de Woonhuisregeling (voor particulieren), en de Provinciale Restauratieregelingen voor middelgrote restauratie-opgaven. Dat is een grote meerwaarde!
Voor meer informatie over de regeling en de voorwaarden, zie de website van de RCE: Subsidieregeling grote restauratieopgaven niet-woonhuisrijksmonumenten.